awasi langkahmu = watch your steps and actions. Before cycling, walking or using public facilities, observe the surroundings, check equipment and follow safety instructions. When a situation is uncertain or hazardous, stop safely and ask a trusted adult. Example: if a bicycle brake feels loose, do not ride; ask an adult or qualified technician to inspect it.
1.2.3 · Mendengar dan Bertutur
Bersoal jawab untuk menjanakan idea
Gunakan kata tanya yang tepat, dengar jawapan dan bina soalan susulan.
Pemeriksaan sebelum menunggang
Alya: Apakah bahagian yang perlu diperiksa sebelum kita menunggang?
Iman: Kita perlu memeriksa brek, tekanan tayar, rantai dan lampu pemantul bersama orang dewasa.
Alya: Mengapakah brek perlu diuji?
Iman: Supaya kita tahu sama ada basikal dapat diperlahankan dan dihentikan dengan baik. Jika ada kerosakan, jangan tunggang sehingga dibaiki.
Soalan susulan: Siapakah yang boleh membantu jika rantai basikal terlalu longgar?
bersoal jawab = ask and answer in turns. Begin with a clear question using apa, mengapa, bagaimana or siapa, then build a follow-up from new information in the answer. This develops ideas step by step. Example: after hearing that brakes must be checked, ask why and who should help if a fault is found. Safety faults require adult or qualified help.
Semak segera · Mendengar dan Bertutur
Pilih soalan susulan yang sesuai.
Gunakan jawapan tentang rantai longgar untuk meneruskan perbincangan.
Iman berkata, 'Rantai basikal ini terlalu longgar.' Soalan susulan manakah paling sesuai?
soalan susulan = a follow-up question. It should connect to new information in the previous answer and explore a reason, method or safe response. Questions about unrelated colours or purchases do not advance the discussion. Example: after hearing that a tyre lacks air, ask who can help check the suitable pressure.
2.3.1 · Membaca
Rumuskan dua jenis teks
Gabungkan maklumat utama daripada panduan dan drama tanpa menyalahkan mangsa.
Panduan dan drama: Peka di Laluan Awam
Panduan: Pilih laluan yang terang dan digunakan orang ramai, simpan barangan dengan kemas, elakkan terlalu leka pada skrin dan beritahu orang dipercayai tentang perjalanan.
Drama: Sara menyedari seorang penunggang motosikal berulang kali melalui lorong yang sama. Dia masuk ke kedai yang terang, memberitahu penjaga kedai dan menghubungi keluarganya. Penjaga membantu menghubungi pihak berkuasa.
Rumusan: Peka terhadap keadaan sekeliling, bergerak ke tempat lebih selamat dan segera mendapatkan bantuan ialah langkah wajar apabila terlihat tingkah laku mencurigakan. Jenayah tetap tanggungjawab pelaku, bukan mangsa.
rumusan pelbagai teks = 多文本总结。先找指南和故事共同强调的主题，再合并关键行动与目的；总结不需要复述所有角色和地点。安全建议用于降低风险，不表示受害者应为犯罪负责。例子：两篇材料都强调保持警觉、前往较安全地点并向可信人员求助。
rumusan pelbagai teks = summary across texts. Identify the shared theme in a guide and story, then combine key actions with their purpose without retelling every character or location. Safety advice can reduce risk but never makes a victim responsible for a crime. Example: both texts stress awareness, moving to a safer place and seeking trusted help.
Semak segera · Membaca
Rumusan manakah paling tepat?
Pilih ayat yang meliputi idea bersama dalam panduan dan drama.
Pilih rumusan terbaik bagi bahan Peka di Laluan Awam.
rumusan tepat = an accurate summary. It covers the shared central message and preserves a correct view of responsibility; listing setting details is too narrow, while blaming a victim is wrong. Example: combining awareness, moving to safety and seeking help summarises both texts better than describing objects inside a shop.
3.3.1 · Menulis
Bezakan berita dan karangan imaginatif
Gunakan fakta untuk berita dan sudut pandangan kreatif untuk karangan imaginatif.
Tajuk bersama: Keselamatan di Eskalator
Berita: BANDAR SERI, 18 Ogos – Pusat Komuniti Seri Murni telah mengadakan taklimat penggunaan eskalator. Petugas menerangkan cara berdiri dalam garisan anak tangga, memegang susur tangan dan mengawasi kanak-kanak.
Imaginatif: Aku sebuah eskalator yang bergerak dari satu aras ke aras lain. Aku gembira apabila pengguna berdiri kemas, tetapi aku berasa bimbang apabila ada yang bermain di atas anak tanggaku.
BeritaTajuk · tempat/tarikh · fakta · sumber
ImaginatifWatak rekaan · kata ganti aku · perasaan
karangan berita dan imaginatif = 新闻作文与想象作文。新闻使用地点、日期、事实和可靠说话者，以客观方式报告事件；想象作文可让物体成为第一人称角色，表达经历与感受。例子：新闻写工作人员讲解安全步骤，想象作文则由扶梯用“aku”诉说。两者都须围绕同一安全主题。
karangan berita dan imaginatif = news and imaginative compositions. News uses place, date, facts and a reliable speaker to report objectively; imaginative writing can make an object a first-person character with experiences and feelings. Example: news reports a staff briefing, while an escalator speaks as aku in the imaginative version. Both should remain focused on safety.
Semak segera · Menulis
Pilih ayat mengikut bentuk karangan.
Kenal pasti unsur berita dan unsur imaginatif.
Ayat manakah paling sesuai sebagai permulaan karangan imaginatif bertajuk 'Aku Sebuah Eskalator'?
permulaan imaginatif = 想象作文开头。若题目让物体自述，开头应使用第一人称 aku，并让物体具有可想象的动作、观察或感受。地点日期格式和消息来源更适合新闻。例子：Aku berdiri teguh di ruang legar 直接建立物体叙述者。
permulaan imaginatif = an imaginative opening. When an object narrates, begin with the first-person aku and give it an imagined action, observation or feeling. A place-date lead and attributed source belong more naturally to news. Example: Aku berdiri teguh di ruang legar immediately establishes the object as narrator.
4.4.2 · Seni Bahasa
Persembahkan perumpamaan dalam Jawi
Baca dengan jelas, terangkan maksud dan hubungkan dengan situasi keselamatan.
باݢاي اور دڠن تبيڠ
Rumi: bagai aur dengan tebing
Maksud: Saling membantu antara satu sama lain.
Skrip persembahan: “Perumpamaan ini mengajar kita supaya bekerjasama. Di tempat awam, seorang rakan boleh mengingatkan rakannya agar memegang susur tangan, manakala orang dewasa mengawasi dari dekat.”
Gaya: Sebut frasa dengan jelas, berhenti seketika, kemudian jelaskan maksud menggunakan suara yang yakin.
mempersembahkan Jawi = 展示爪夷文。展示不只是读出短语，还要以清楚语音说明比喻意义，并连接一个符合主题的情境；可用短暂停顿区分原文、意思和例子。例子：读出 bagai aur dengan tebing 后，说明朋友互相提醒安全体现合作。
mempersembahkan Jawi = present Jawi writing. A presentation goes beyond reading the phrase: explain its figurative meaning clearly and connect it to a relevant situation, using a short pause between the original, meaning and example. Example: after reading bagai aur dengan tebing, explain that friends reminding one another about safety demonstrates cooperation.
Semak segera · Seni Bahasa
Susun persembahan yang jelas.
Pilih urutan yang membantu pendengar memahami tulisan dan maksudnya.
Urutan manakah paling sesuai untuk mempersembahkan perumpamaan Jawi?
urutan persembahan = presentation sequence. Let the audience see the writing, read it clearly, explain the figurative meaning and finish with a relevant situation. Example: display the Jawi phrase, give its Rumi reading, then show how mutual help supports safety in a public place. Omitting either the phrase or its meaning makes the presentation incomplete.
5.1.4(ii) · Tatabahasa
Kata penguat menguatkan adjektif
Bezakan kedudukan kata penguat hadapan, belakang dan bebas.
hadapanterlalu licin · agak gelap
belakangjelas sekali · sejuk benar
bebassangat cermat · cermat sangat
Kata penguat menambah darjah pada maksud kata adjektif, bukan menggantikan kata adjektif.
kata penguat = 程度副词。它加强形容词或形容词短语的程度；hadapan 只能放前面，belakang 放后面，bebas 可放前或后。例子：terlalu licin 属于前置，jelas sekali 属于后置，sangat cermat 与 cermat sangat 都可。判断时同时检查词语种类和位置。
kata penguat = intensifier. It strengthens the degree of an adjective or adjective phrase; a hadapan form comes before, a belakang form comes after, and a bebas form may take either position. Example: terlalu licin is front-positioned, jelas sekali is back-positioned, while sangat cermat and cermat sangat are both possible. Check both word type and position.
Tatabahasa · Kata penguat hadapan
Pilih kata penguat hadapan.
Letakkan penguat sebelum kata adjektif.
Jalan itu ___ licin selepas hujan lebat.
kata penguat hadapan = 前置程度副词。terlalu、paling、agak、cukup 和 kurang 位于形容词前；空格后已有 licin，所以选择能放在它前面的词。例子：jalan terlalu licin。sekali 和 benar 通常作为后置加强词，不能直接填入这个位置。
kata penguat hadapan = front-positioned intensifier. Terlalu, paling, agak, cukup and kurang come before an adjective; because licin follows the blank, choose a word that can precede it. Example: jalan terlalu licin. Sekali and benar normally strengthen an adjective from behind and do not fit directly in this position.
Tatabahasa · Kata penguat belakang
Pilih ayat dengan penguat belakang.
Cari penguat yang hadir selepas kata adjektif.
Ayat manakah menggunakan kata penguat belakang dengan betul?
kata penguat belakang = 后置程度副词。sekali、benar、nian 和 betul 放在形容词后，形成 adjektif + penguat 的结构。例子：jelas sekali 中 jelas 是形容词，sekali 在后方加强程度。agak 应放在形容词前，paling 也不能直接修饰动词 memberikan。先圈出形容词，再检查加强词在它的前面还是后面，可以减少位置判断错误。
kata penguat belakang = back-positioned intensifier. Sekali, benar, nian and betul follow an adjective in an adjective-plus-intensifier pattern. Example: in jelas sekali, jelas is the adjective and sekali strengthens it from behind. Agak should precede an adjective, while paling cannot directly intensify the verb memberikan.
Tatabahasa · Kata penguat bebas
Kenal pasti kedudukan bebas.
Kata yang sama boleh hadir sebelum atau selepas adjektif.
Pasangan ayat manakah menunjukkan penggunaan kata penguat bebas?
kata penguat bebas = 自由位置程度副词。amat、sangat 和 sungguh 可出现在形容词之前或之后，但句意与结构必须自然。例子：sangat cermat 和 cermat sangat 都正确。terlalu 属于前置词，sekali 属于后置词，因此不能随意交换位置。
kata penguat bebas = freely positioned intensifier. Amat, sangat and sungguh may appear before or after an adjective when the sentence remains natural. Example: sangat cermat and cermat sangat are both correct. Terlalu is front-positioned and sekali is back-positioned, so their positions cannot simply be reversed.
5.1.4(iii) · Tatabahasa
Kata bantu aspek dan ragam
Nyatakan masa perbuatan atau sikap penutur terhadap perbuatan.
aspektelah · sedang · akan · masih · baru
ragammesti · harus · boleh · dapat · mungkin · patut
Aspek: Petugas sedang memeriksa eskalator. Ragam: Pengguna mesti mematuhi arahan keselamatan.
kata bantu = auxiliary word. A kata bantu aspek adds the time phase of an action, such as completed, ongoing, future or continuing; a kata bantu ragam expresses necessity, possibility, ability, permission or advice. Example: sedang memeriksa marks an ongoing action, while mesti mematuhi states a requirement. Decide whether the sentence needs time or the speaker's stance.
Tatabahasa · Kata bantu aspek
Pilih penanda masa perbuatan.
Gunakan petunjuk bahawa pemeriksaan berlaku sekarang.
Petugas ___ memeriksa suis kecemasan eskalator pada masa ini.
kata bantu aspek sedang = 表示正在进行的时间助词。线索 pada masa ini 指动作此刻发生，所以 sedang 与 memeriksa 搭配。例子：Petugas sedang memeriksa alat。harus 表示义务，mungkin 表示可能性，都不是这个句子需要的时间阶段。
kata bantu aspek sedang = an auxiliary marking an ongoing action. The clue pada masa ini places the inspection at the present moment, so sedang pairs with memeriksa. Example: Petugas sedang memeriksa alat. Harus expresses obligation and mungkin expresses possibility; neither supplies the required time phase here.
Tatabahasa · Kata bantu ragam
Pilih kata bantu untuk kewajipan.
Bezakan tuntutan keselamatan daripada masa perbuatan.
Penunggang ___ memakai topi keledar yang sesuai dan dipasang dengan betul.
kata bantu ragam mesti = 表示必须。句子说明骑行安全的必要要求，因此用 mesti；sedang 和 telah 都属于时间层面的 aspek。例子：Penunggang mesti mematuhi peraturan。选择时要判断句子是在说明时间，还是表达义务、能力或可能性。
kata bantu ragam mesti = an auxiliary expressing necessity. The sentence states a required cycling safety action, so mesti fits; sedang and telah belong to the time-oriented aspect group. Example: Penunggang mesti mematuhi peraturan. Decide whether the sentence concerns timing or a stance such as duty, ability or possibility.
Pengayaan PKJR · Pejalan kaki
Lihat, dengar dan patuhi arahan
Nilai laluan, gunakan tempat melintas yang sesuai dan ikut isyarat petugas.
Perjalanan Faris ke perpustakaan
1Pilih laluan pejalan kaki yang terang dan tidak terlindung daripada pandangan
2Berhenti di tempat melintas, lihat dan dengar keadaan trafik bersama orang dewasa
3Patuhi lampu isyarat serta arahan polis trafik atau petugas
Faris tidak melintas di antara kenderaan yang menghalang pandangan. Jika keadaan berubah atau dia kurang pasti, dia menunggu di tempat selamat bersama orang dewasa.
laluan pejalan kaki selamat = 较安全的步行路线。选择照明充足、视线较清楚并有合适过路设施的路线；到达过路处先停下观察和聆听，再服从交通灯、交警或负责人员指示。例子：停放车辆遮挡视线时，不从车辆之间穿出，而是与成年人寻找较清楚的过路位置。
laluan pejalan kaki selamat = a safer pedestrian route. Choose a lit, visible route with suitable crossing facilities; stop, look and listen at the crossing, then obey traffic lights and instructions from a traffic officer or responsible adult. Example: when parked vehicles block the view, do not emerge between them; find a clearer crossing point with an adult.
Semak segera · PKJR pejalan kaki
Apakah tindakan Faris?
Utamakan tempat melintas, pandangan jelas dan arahan petugas.
Sebuah van menghalang pandangan Faris di tempat dia mahu melintas. Apakah tindakan paling selamat?
pandangan terhalang = blocked visibility. When a vehicle or object blocks the view, pedestrians and drivers may not see one another; do not step out suddenly, but wait with an adult or find a suitable crossing with a clearer view. Example: when a van blocks a junction, move back to safety rather than following others blindly.
Pengayaan PKJR · Isyarat jalan raya
Kenal peraturan, ikut arahan petugas
Gunakan tanda, lampu isyarat dan arahan polis trafik untuk membuat keputusan.
Tiga sumber arahan
Tanda jalanMemberitahu larangan, amaran atau panduan
Had lajuMenetapkan kelajuan maksimum untuk pemandu
Polis trafikMengawal pergerakan ketika keadaan memerlukannya
Pejalan kaki mesti tetap melihat keadaan sebenar. Jika polis trafik meminta orang ramai menunggu, mereka berhenti di tempat selamat walaupun menyangka laluan sudah boleh digunakan.
isyarat keselamatan jalan raya = 道路安全信号。道路标志、交通灯、限速标志和交警指示各有作用；行人应辨认信息并服从现场负责人员，不凭自己的猜测抢先行动。例子：交警示意等待时，即使有人认为可以通过，也要留在安全位置直到获得明确指示。
isyarat keselamatan jalan raya = road-safety signals. Road signs, traffic lights, posted speed limits and traffic-officer directions serve different functions; pedestrians should read them and follow the responsible officer instead of acting on assumptions. Example: if an officer directs people to wait, remain in a safe place until a clear instruction allows movement.
Semak segera · PKJR isyarat
Arahan manakah perlu diikuti?
Perhatikan petugas yang sedang mengawal pergerakan di lokasi.
Polis trafik mengarahkan pejalan kaki menunggu kerana kenderaan kecemasan sedang melalui simpang. Apakah tindakan sesuai?
arahan polis trafik = 交警指示。现场由交警控制交通时，行人应在安全位置服从其明确指示，因为交警掌握正在通过的车辆和临时情况。例子：紧急车辆经过路口时，即使日常信号即将改变，也要等待交警准许再移动。不要盲目跟随人群。
arahan polis trafik = a traffic officer's direction. When an officer controls movement, pedestrians should remain safe and follow the clear instruction because the officer is managing current vehicles and temporary conditions. Example: while an emergency vehicle passes, wait for the officer's permission even if the normal light appears ready to change. Do not follow a crowd blindly.
Pengayaan PKJR · Penunggang basikal
Periksa, pakai dan tunggang dengan beretika
Pastikan basikal, topi keledar dan tingkah laku penunggang menyokong perjalanan yang selamat.
Senarai semak Nabil
✓ Orang dewasa membantu memeriksa brek, tayar, rantai, lampu dan pemantul
✓ Topi keledar bersaiz sesuai, tidak retak dan talinya dipasang kemas
✓ Penunggang mematuhi peraturan, tidak berlumba dan menghormati pengguna lain
Nabil tidak menunggang jika komponen rosak atau laluannya tidak sesuai. Dia meminta orang dewasa mendapatkan pemeriksaan atau pembaikan yang betul.
penunggang basikal beretika = a safe and considerate cyclist. Before riding, ask an adult to help inspect critical components, use a correctly sized, undamaged helmet with the strap secured, obey rules and respect other road users. Example: if a brake fails, cancel the ride and arrange repair instead of racing a friend to test it.
Semak segera · PKJR basikal
Apakah keputusan Nabil?
Nilai komponen basikal sebelum memulakan perjalanan.
Nabil mendapati brek basikalnya tidak mencengkam dengan baik. Apakah tindakannya?
keputusan peralatan rosak = 设备故障决定。关键安全部件失效时，应停止使用并请成年人安排合格检查或维修；在道路、斜坡或车流中测试只会增加危险。例子：刹车无法正常咬合，就把车停放好，不骑到学校，也不让朋友尝试。
keputusan peralatan rosak = decision for faulty equipment. If a critical safety component fails, stop using the equipment and ask an adult to arrange suitable inspection or repair; testing it on roads, slopes or near traffic increases danger. Example: when a brake does not grip, park the bicycle and do not ride it to school or ask a friend to try it.
Ringkasan Unit 8
Peka, tanya dan semak
Gunakan bahasa untuk menilai keadaan dan menyampaikan tindakan yang selamat.
ringkasan = summary. This unit develops follow-up questioning, safety summaries across texts, and two writing forms for one theme; Jawi presentation, intensifiers and auxiliary words improve expression. Example: ask about a brake, explain the inspection result, then use language of necessity or possibility to state a safe decision. Accurate language supports careful action.
Unit 8 selesai
Tahniah!
Teruskan dengan lapan soalan pengukuhan.
Awasi keadaan, periksa peralatan dan pilih tindakan yang bertanggungjawab.
